T1D အချက်အလက်

Icon

ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပညာရှင်များ

ကျွန်ုပ်တို့အကြောင်း

အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါနှင့်မိဘအုပ်ထိန်းမှုနှင့်ဆက်ဆံရေး

တည်းဖြတ်ချက်များ 06.05.2026

Prof Cho Cho Win

Professor of Pediatrics at the 500-bedded Children’s Hospital, Naypyitaw, Myanmar

အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ  ရှိသူအား ထောက်ပံ့အားပေးခြင်းနှင့် ချစ်ခြင်းသည် မိသားစု၊ သူငယ်ချင်းများ သို့မဟုတ် အချစ်ရေးတွင် ခံစားချက်နှင့် လက်တွေ့ကျသော သက်ရောက်မှုများ ရှိနိုင်သည်။

အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ နှင့် နေထိုင်ရာတွင် မိသားစု၊ သူငယ်ချင်းများ လက်တွဲဖော်နှင့်အတူ စီမံခန့်ခွဲနေထိုင် ခြင်းကတစ်ဦး နဲ့ တစ်ဦး ပိုမိုရင်းနှီးစေပြီး နှောင်ကြိုးများကို လဲခိုင်ခံ့စေပါသည်။

တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ပံ့ပိုးကူညီနိုင်စေရန် ဆက်ဆံရေးအားလုံးတွင် ပွင့်လင်းစွာ ပြောဆိုဆက်ဆံမှုရှိရန် အရေးကြီးပါသည်။

အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ  ရှိသည်ဆိုတဲ့ဖိအားနဲ့အတူ သင့်လူမှုဘ၀ဆက်ဆံရေး နှင့် ဘုံပြဿနာများ ကိုအတူတူရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းကြရင်း သင့်အချစ်ရေး ၊ မိသားစုချင်းဆက်ဆံရေးများတွင်

၁။ မိသားစုဆက်ဆံရေးနှင့် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ

မောင်နှမအချင်းချင်းကြားပြိုင်ဆိုင်ခြင်း

  • သင့်မှာ အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ ရှိတဲ့ ကလေးတစ်ယောက်ရှိတဲ့အခါ သင့်ရဲ့ တခြားကလေးတွေကို အာရုံစိုက်ဖို့အချိန် နည်းလာပါတယ်။

  • ပုံမှန်ဆေးရုံရက်ချိန်းများကြောင့် သင့်ကလေး၏ဆေး၊ အစားအသောက်နှင့် လေ့ကျင့်ခန်းများကို အာရုံစိုက်ရခြင်းကြောင့်  အခြားမွေးချင်းကလေးမျာက သူတို့အတွက်သင်အချိန်ပိုပေးတာပိုနည်းသွားသည်ဟု ခံစားရစေနိုင်သည်။

  • သင့် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုကလေးအနေနှင့် ၎င်းတို့စားသည့်အစာနှင့် အခြားအရာများကို ကောင်းမွန်စွာထိန်းချုပ်စီမံခန့်ခွဲရန် ခက်ခဲသည်။  ဤကဲ့သို့ထိန်းချုပ်ရခြင်းမှာ ချစ်ခြင်းမေတ္တာကြောင့်ဖြစ်ပြီး သူ့အား  ကျန်းမာပျော်ရွှင်စွာ နေထိုင်စေလိုခြင်းကြောင့်ဖြစ်ကြောင်း သင့်ကလေးကို အသိပေးကြည့်ပါ။

  • သင့်မိသားစုအတွင်း မနာလိုစိတ်များ လျော့ပါးစေရန် ကြိုးစားနည်းမှာ အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် တစ်မိသားစုလုံး ပါဝင်ပြီး သင်တတ်နိုင်သမျှ မျှဝေရန်ဖြစ်သည်။

  • HelloType1 ကို သင့်ကလေးအားလုံးနဲ့ မျှဝေခြင်းဖြင့် သူတို့ကို ပညာပေးဖို့နဲ့ အထီးကျန်တယ်လို့ မခံစားမိစေဖို့ ကူညီပေးကြပါစို့ ။ ဘယ်လိုနေထိုင်တယ်ဆိုတာကို တခြားကလေးတွေ နဲ့ HelloType1  မျှဝေပေးခြင်းဖြင့်သူတို့ရဲ့ မွေးချင်းကလေးသည် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ ဘယ်လိုနေထိုင်‌နေရသည်ကို ပိုမိုနားလည်လာပါလိမ့်မည်။

ကွဲကွာနေသော မိဘများ

  • ခွဲခွာရခြင်းသည် အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် နာကျင်ရနိုင်သည်။

  • သင့်တွင်အမျိုးအစား၁ဆီးချိုရောဂါရှိသောကလေးတစ်ဦးရှိသောအခါ မိဘနှစ်ပါလုံးနှင့် ၎င်းတို့ရဲ့ အိမ်များက ဆီးချိုရောဂါကိုကောင်းစွာထိန်းချုပ်ကုသတတ်ရန်အရေးကြီးသည်။

  • မည်မျှပင်ခက်ခဲပါစေ၊ သင့်ကလေး၏ အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါအကြောင်း နှင့် ပတ်သက်ပြီး ကောင်းမွန်စွာ ဆက်သွယ် ပြောဆိုဆက်ဆံရန် အရေးကြီးပါသည်။

  • သင့်ကလေး၏ ကုသမှုနှင့် လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်များနှင့် ပတ်သက်သည့် နောက်ဆုံးအခြေအနေများကို တစ်ယောက်နှင့် တစ်ယောက် အကြောင်းကြားနိုင်ဖို့ စီစဉ်ထားရန် အရေးကြီးပါသည်။

လက်တွဲဖော်အသစ်များနှင့် မိသားစုဝင်များ မည်သို့ပါဝင်ရမည်ကို သင်လည်း စဉ်းစားရပေမည်။

တစ်ကိုယ်ရေမိဘများ

  • တစ်ဦးတည်းသောမိဘအနေဖြင့် သင့်မှာ ဖိအားများရှိနေသကဲ့သို့ ခံစားရနိုင်သောအခက်အခဲများနှင့် ရင်ဆိုင်ရနိုင်သည်။

  • သင့်ပတ်ဝန်းကျင်တွင် သင်နှင့် သင့်ကလေးများကို ပံ့ပိုးကူညီရန် မည်သူရှိသည်ကို ရှာဖွေပါ။ သူတို့ရဲ့အကူအညီကို လက်ခံပါ။

  • အရေးပေါ်အခြေအနေများ၊ ကလေးကို ပြုစုစောင့်ရှောက်ရန် သို့မဟုတ် ရင်ဖွင့်ရန် အတွက် ကူညီပံ့ပိုးပေးနိုင်သော လူမှုကွန်ရက် သို့မဟုတ် မိသားစုကဲ့သို့ ရင်းနှီးသောသူ ရှိရန် အရေးကြီးပါသည်။

သင့်အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုကလေး T1D ၏စောင့်ရှောက်မှုတွင် ညီအစ်ကိုမောင်နှမများပါ၀င်ကူညီနိုင်သော်လည်း ၎င်းတို့ကို တာဝန်အလွန်အကျွံမပေးမိစေရန် သတိထားပါ။

အဖိုးအဖွား အဒေါ် ဦးလေး

တို့ပါဝင်သောမိသားစု

  • သင့်ကလေးတွင် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါရှိကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိသောအခါ အဘိုးအဘွားများ၊ အဒေါ်များ၊ ဦးလေးများ စသည်တို့သည် သင်ကဲ့သို့ပင် စိတ်ရှုပ်ကြ စိတ်ပူနေကြသည်မှာ သဘာဝပင်ဖြစ်သည်။

  • အချို့သော မိသားစုဝင်များသည် ဆီးချိုအမျိုးအစား ၁ က ဘာလဲ၊ အထူးသဖြင့် မတူညီသော မျိုးဆက်/ယဉ်ကျေးမှုများရှိပါက ၎င်းသည် အဘယ်အရာဆိုသည်ကို နားမလည်နိုင်ဖြစ်တတ်ကြသည်။

  • HelloType1 ဝဘ်ဆိုက်နှင့် Facebook စာမျက်နှာကို ၎င်းတို့နှင့် မျှဝေပါ။ ထို့နောက် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချို သည် သင်နှင့် သင့်ကလေးအတွက် ဘာကိုဆိုလိုသည်ကို ၎င်းတို့ ဖတ်ရှုခြင်း သို့မဟုတ် နားထောင်ခြင်းဖြင့်  လေ့လာနိုင်သည်။

တစ်ခါတစ်ရံတွင် လူတိုင်းကို ပညာပေးရန် ပင်ပန်းသည်ဟု ခံစားရနိုင်ပြီး ၎င်းကိုကူညီရန် HelloType1 ကို အသုံးပြုနိုင်သည်။

၂။  အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ နှင့် အခြားဆက်ဆံရေးများ

အချစ်ရေး

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချို  ရှိခြင်းသည် ရိုမန်တစ်ဆန်သော ဆက်ဆံရေးကို မရရှိနိုင်ဟု မဆိုလိုပါ။

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချို  ရှိသည့် သင့်ကလေးအား ၎င်းတို့၏ လက်တွဲဖော်ကို ၎င်းတို့၏ အခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ ရိုးသားစွာအသိပေးရန် အားပေးပါ။

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချို  အကြောင်း လေ့လာရန် ပွင့်လင်းပြီး နားလည်မှုပေးနိုင်သော ၊ အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ စီမံခန့်ခွဲမှု ကို ပံ့ပိုးပေးနိုင်သော လက်တွဲဖော်ကို ရှာဖွေသင့်သည်။ HelloType1 ကို မျှဝေပါ။

  • ဆေးရုံရက်ချိန်းများသွားပြရာတွင် ၎င်းတို့၏လက်တွဲဖော်ကို ဖိတ်ခေါ်နိုင်ပါသည်။

အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ ရှိသူတစ်ဦးသည် အခြားသူများကဲ့သို့ပင် အိမ်ထောင်ပြုလိုပါက ပြုနိုင်ပါသည်။

သူငယ်ချင်းများ

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါရှိခြင်းကြောင့် သင့်ကလေးတွင် သူငယ်ချင်းများနှင့် ပျော်ရွှင်စရာ လူမှုရေးပွဲများနှင့် လှုပ်ရှားမှုများတွင် မပါဝင်နိုင်ဟု မဆိုလိုပါ။

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါရှိသောသင့်ကလေးကို တိုက်တွန်းသင့်သည်မှာ သူငယ်ချင်းများကို မိမိအကြောင်းရိုးသားစွာပြောပြရန် နှင့် ထိုသူငယ်ချင်းများ၏ တုံ့ပြန်မှုက ၎င်းတို့သည် သူငယ်ချင်းကောင်းများဟုတ်မဟုတ်ပြောပြပေးလိမ့်မည်။

  • အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါ စီမံခန့်ခွဲမှုတွင် ၎င်းတို့၏ရင်းနှီးသောမိတ်ဆွေများပါ၀င်ရန် အားပေးပါ။ တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက်ကူညီကြည့်ရှုရန်အားပေးပါ။

  • HelloType1 ကို မျှဝေပြီး  အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါစီမံခန့်ခွဲမှုတွင် ပညာပေးရန်နှင့် သူငယ်ချင်းများပူးပေါင်းပါဝင်ရန် သင့်ကလေးကို အားပေးပါ။


သင့်ကလေးတွင် အမျိုးအစား ၁ ဆီးချိုရောဂါရှိသော်လည်း၊ ၎င်းတို့သည် သင်၊ မိသားစု၊ သူငယ်ချင်းများနှင့် အချစ်ရေးတွင် လက်တွဲဖော်များနှင့် ကျန်းမာပျော်ရွှင်ပြီး ချစ်ဖွယ်ကောင်းသော ဆက်ဆံရေးများ ရရှိနိုင်ပါသည်။

သင်ဧ။်ချစ်ခင်ရသူများနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအဖွဲ့များထံမှ အကူအညီတောင်းခံရန်နှင့် လက်ခံရန် မမေ့ပါနှင့်။ သို့မှသာ စိတ်ဖိစီးမှုကို လျှော့ချနိုင်ပြီး မိမိရဲ့ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးကို မျှဝေနိုင်ပါသည်။ သင်ဟာတစ်ယောက်တည်းမဟုတ်ပါဘူး။





Icon ရှင်းလင်းချက်