1. โรคเบาหวานชนิดที่ 1 คืออะไร?

โรคเบาหวานชนิดที่ 1 เป็นโรคที่ส่งผลต่อกระบวนการทำงานของร่างกายในการนำกลูโคสไปใช้ ทั้งนี้ กลูโคสคือน้ำตาลชนิดหนึ่งซึ่งเป็นแหล่งพลังงานหลักของร่างกายสำหรับการทํางานของอวัยวะต่างๆ

กลไกปกติของร่างกายทำงานดังนี้:

เมื่อร่างกายได้รับอาหารและน้ำตาล อาหารและน้ำตาลเหล่านั้นจะเดินทางเข้าสู่กระแสเลือด โดยตับอ่อนจะสร้างฮอร์โมนชนิดหนึ่ง เรียกว่าฮอร์โมนอินซูลิน มาทำหน้าที่ลำเลียงน้ำตาลกลูโคสเข้าสู่เซลล์ต่างๆ กลไกนี้จะทำให้ร่างกายได้รับพลังงานที่จำเป็นจากน้ำตาลเพื่อไปใช้ในการดำรงชีวิตต่อไป

แต่หากคุณเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 ร่างกายจะไม่สามารถผลิตฮอร์โมนอินซูลินได้ หรือผลิตได้แต่ไม่เพียงพอ เมื่อไม่มีอินซูลิน ร่างกายจะไม่สามารถดูดซึมกลูโคสเข้าสู่เซลล์ต่างๆของอวัยวะ ได้ และทําให้เกิดการสะสมของนํ้าตาลกลูโคสภายในกระแสเลือด เมื่อระดับกลูโคสในเลือดเพิ่มขึ้นจนอยู่ในระดับที่สูงมากเกินไป อาจทําให้เกิดอาการเจ็บป่วยและอาจรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิตได้หากไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกวิธี

2. อาการของโรคเบาหวานชนิดที่ 1 มีอะไรบ้าง?

ผู้ที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 มักจะมีอาการเบื้องต้นดังนี้:

• ปัสสาวะบ่อย เนื่องจากร่างกายต้องการขับน้ำตาลส่วนเกินออกไปพร้อมกับปัสสาวะ

• ดื่มน้ำบ่อย เพื่อชดเชยน้ำที่ร่างกายสูญเสียจากการปัสสาวะบ่อย

• หิวบ่อย กินจุ แม้ว่าน้ำตาลในเลือดจะสูงแต่เนื่องจากร่างกายไม่สามารถใช้พลังงานจากสารอาหาร หรือน้ำตาลกลูโคสได้ ร่างกายจึงเข้าใจว่ากำลังอดอยาก จึงส่งสัญญาณกลับไปที่สมองทำให้รู้สึกหิวตลอดเวลา

• น้ำหนักลด เนื่องจากร่างกายไม่สามารถใช้พลังงานจากน้ำตาลได้ตามปกติ ร่างกายจึงต้องไปใช้พลังงานจากกล้ามเนื้อและไขมันแทน

• เหนื่อยง่าย เนื่องจากร่างกายไม่สามารถนำน้ำตาลในเลือดมาเป็นพลังงานได้

อาการอื่น ๆ ของ เบาหวานชนิดที่ 1 มีดังนี้

• กลิ่นลมหายใจคล้ายกับกลิ่นผลไม้ที่สุกงอม หรือกลิ่นคล้ายของหวาน

• ตาพร่ามัว

• ปวดท้อง

• คลื่นไส้ อาเจียน

• หมดสติ

• หายใจแรง หายใจถี่

3. โรคเบาหวานชนิดที่ 1 รักษาอย่างไร?

การฉีดอินซูลินเป็นวิธีเดียวในการรักษาโรคเบาหวานชนิดที่ 1 โดยการฉีดอินซูลินจะช่วยทดแทนอินซูลินที่ร่างกายไม่สามารถผลิตขึ้นอย่างเพียงพอได้ นอกจากนั้นการควบคุมโรคเบาหวานชนิดที่ 1 ด้วยการดูแลสุขภาพร่างกายด้วยการควบคุมให้ระดับน้ำตาลในเลือดไม่สูงหรือต่ำจนเกินไปนับเป็นสิ่งที่สำคัญมาก คุณสามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้โดยการตรวจวัดระดับน้ำตาลในเลือดเป็นประจำ การวางแผนมื้ออาหาร นับปริมาณคาร์โบไฮเดรต และการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ

4. โรคเบาหวานชนิดที่ 1 มีสาเหตุมาจากอะไร?

สาเหตุที่แท้จริงของเบาหวานชนิดที่ 1 นั้นยังไม่เป็นที่ทราบอย่างแน่ชัด อย่างไรก็ตามมีหลายปัจจัยที่อาจก่อให้เกิดความเสี่ยงในการเป็นเบาหวานชนิดที่ 1 ได้แก่:

• ภาวะเกี่ยวกับภูมิคุ้มกันของร่างกายที่ทำงานผิดปกติ

• ประวัติคนในครอบครัวที่เคยเป็นโรคเบาหวาน

• อายุ โดยเฉพาะวัยเด็ก วัยรุ่น และวัยผู้ใหญ่ตอนต้น
  

อย่างไรก็ตาม อย่าลืมว่า การเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 นั้น ไม่ใช่ความผิดของคุณ และตัวคุณก็ไม่สามารถหลีกเลี่ยงมันได้ตั้งแต่แรก

5. โรคเบาหวานชนิดที่ 1 ส่งผลกระทบต่อชีวิตอย่างไร ?

แม้จะป่วยเป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 คุณก็ยังคงเป็นคุณคนเดิม และเมื่อคุณได้รับการรักษาอย่างถูกวิธี คุณก็สามารถใช้ชีวิตได้อย่างมีความสุข มีอายุยืนยาวได้ และทำกิจกรรมได้ทุกอย่างเหมือนที่เคยทำ ไม่ว่าจะเป็น:

• ไปโรงเรียน

• เล่นกีฬา

• ทำงาน

• แต่งงาน และมีครอบครัว

6. วิธีจัดการกับโรคเบาหวานชนิดที่ 1 มีอะไรบ้าง?

แม้ว่าโรคเบาหวานชนิดที่ 1 จะยังไม่มีวิธีรักษาให้หายขาด แต่ปัจจุบันนี้ ยาและวิวัฒนาการทางการแพทย์ก็มีความก้าวหน้าอย่างมาก ทำให้ผู้ที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 สามารถมีชีวิตที่ยืนยาวและมีความสุขตราบเท่าที่ดูแลรักษาสุขภาพอย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะผ่านการปฏิบัติตัวตามคำแนะนำต่าง ๆ ดังนี้:

– ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด เพราะจะช่วยให้รับมือกับโรคเบาหวานชนิดที่ 1 ได้ ที่สำคัญ อย่าลืมฉีดยา/รับประทานยาตามที่แพทย์สั่ง และปฏิบัติตามคำแนะนำอื่นๆ เพื่อให้แผนการรักษามีประสิทธิภาพ

– การรับประทานอาหารที่ดีและมีประโยชน์ร่วมกับการนับคาร์โบไฮเดรต จะช่วยให้ผู้ที่เป็นโรคเบาหวานชนิดที่ 1 ฉีดอินซูลินในปริมาณที่เหมาะสมกับปริมาณคาร์โบไฮเดรตที่รับประทาน  สามารถควบคุมสุขภาพร่างกายให้แข็งแรงและรักษาระดับน้ำตาลในเลือดให้อยู่ในเกณฑ์ปกติได้ง่ายขึ้น
นอกจากนี้ หากร่างกายได้รับสารอาหาร และแร่ธาตุที่ต้องการเพียงพอ ร่างกายก็จะสามารถทํางานได้อย่างปกติ และสามารถรับมือกับอาการต่าง ๆ จากโรคเบาหวานได้

– นอกเหนือจากการรับประทานอาหารเพื่อสุขภาพแล้ว การออกกำลังกายที่เหมาะสมถือเป็นสิ่งสำคัญเพราะช่วยให้ร่างกายสามารถรับมือกับโรคเบาหวานชนิดที่ 1 ได้อย่างมีประสิทธิภาพ อีกทั้งยังช่วยไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวาน เช่น ความดันโลหิตสูง และปัญหาเกี่ยวกับหัวใจ เป็นต้น สิ่งสำคัญคือต้องดื่มน้ำให้เพียงพออยู่เสมอ และเตรียมอาหารหรือเครื่องดื่มสำหรับการป้องกันและการแก้ไขภาวะน้ำตาลต่ำไว้ให้พร้อม โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากคุณออกกำลังกายอย่างหนัก อาหารหรือเครื่องดื่มที่เหมาะสมจะช่วยรักษาระดับน้ำตาลในเลือดไม่ให้ลดต่ำเกินไปนั่นเอง